هر از چند گاهی از گوشه و کنار برخی نداهایی درباره‌ی این‌که اسپرانتو زبان "بهاییان" هست شنیده می‌شود و طبیعتا این زمزمه‌ها موجب "هراس" خیلی‌ها می‌شود.

خوب یادم هست زمانی که بیش از 6 سال بود اسپرانتو می‌دانستم برای اولین بار فردی به من گفت که: "اسپرانتو زبان بهاییت است"، من با شنیدن این جمله یکه خوردم چون در مدت زمانی که اسپرانتو می‌خواندم و می‌دانستم به موردی برنخورده بودم که به چنین برداشتی برسم ... لاجرم شروع کردم به تحقیق درباره‌ی صحت و سقم این موضوع و این که این پندار یا شایعه از کجا نشات می‌گیرد. اینک آنچه که من توانستم بفهمم:

گروه‌ها و کسانی که به هر دلیلی از اسپرانتو خوششان نمی‌آید برای مقابله با گسترش آن، اسپرانتو را به "اقلیت نامطلوب آن جامعه" تعمیم داده‌اند. مثلا در ژاپن و ایالات متحده آمریکا شایعه کرده بودند که اسپرانتو زبان مشترک "کمونیست‌ها" هست و یا در اتحاد جماهیر شوروی ده‌ها روشنفکر به صرف دانستن اسپرانتو به اعدام محکوم شدند و یا به سسیبری تبعید شدند چون در آن‌جا "شایعه" شده بود که اسپرانتو زبان "امپریالیسم" است و ...  نتیجه این که در دوره‌ای اسپرانتو در هر جامعه‌ای منتصب و منصوب به "گروه نامطلوب" شده است. در ایران نیز اسپرانتو از این آسیب مصون نبوده است و کسانی که به عللی از آن خوششان نیامده است در انتصاب آن به "صهیونیسم" و "بهاییت" کم کوشش نکرده‌اند، اما حقیقت چیست؟

حقیقت این است که در ایران از اولین کسانی که به ترویج  اسپرانتو اهتمام ورزیدند گروهی از بهاییان ایرانی نیز دخیل بوده‌اند، اما آیا صرف این‌که چون بهاییان در ترویج چیزی مشارکت داشته‌اند "حتما آن چیز امری مذموم است" دور از خردورزی است. گفتنی است که یکی از بزرگترین چهره‌های فعالِ گسترشِ زبانِ اسپرانتو در ایران، "احمد کسروی" است که هیچ کس در ضدیت او با بهاییت تردیدی ندارد اما با این همه کسروی در همان زمانی که بهاییان ایرانی برای پیشبرد اسپرانتو تلاش می‌کردند، او نیز به طور مستقل به کار خود می‌پرداخت.

اگر فرض را بر این بگذاریم که هر آنچه را بهاییان بدان اهتمام می‌ورزند نامطلوب است باید دست از زندگی شست! چون بهاییان از اتومبیل استفاده می‌کنند! سوار هواپیما می‌شوند! سوادآموزی می‌کنند! و ...

اسپرانتو یک ابزار رسانه‌ای است و نه چیزی بیشتر. همگان حق دارند از آن استفاده کنند و یا استفاده نکنند. در روزگار ارتباطات لحظه‌ای "برچسب‌های کهنه" را خریداری نیست.  

طنز روزگار این که زمانی در اروپا آنتی اسلامئیست‌ها می‌گفتند پرچم اسپرانتو، پرچم اسلام است چون سبز است.